W dniu 29 maja 2025 od godziny 14.30 do „BYTNARÓWKI” czyli XXIX LO im. hm. Janka Bytnara „Rudego” w Łodzi zaczęli przybywać tegoroczni Laureaci Konkursu wraz z Opiekunami. Po krótkich formalnościach związanych z ewidencją oraz zakwaterowaniem zaprosiliśmy gości na słodki poczęstunek – wspaniałe pączki, babeczki orzechowe i śmietankowe, różne drobne ciasteczka – to miły prezent dla tegorocznych Laureatów ARSENAŁU PAMIĘCI od znanej łódzkiej firmy cukierniczej Pana Józefa Kuczki. DZIĘKUJEMY!!!
Po wzmocnieniu sił nadwątlonych podróżą (dla Podkarpacia to około 9 godzin!) – pora na część „programową”. Zespół Edukatorów Instytutu Pamięci Narodowej Oddział w Łodzi przygotował dla uczestników arcyciekawą grę edukacyjną poświęconą polskim żołnierzom walczącym na wszystkich frontach i polach bitewnych II wojny światowej. Doskonale przeprowadzona gra łączyła wiedzę z elementami współzawodnictwa Sala gimnastyczna „Bytnarówki” okazała się „wielofunkcyjna”. Główną ścianę dużej sali gimnastycznej wypełniły roll’upy oraz ścianka podkreślająca udział w wydarzeniu Województwa Łódzkiego, ścianka gospodarza – XXIX LO i portret Patrona – hm. Janka Bytnara „Rudego” oraz niewielka plansza informująca że to właśnie XXII Konkurs Arsenał Pamięci.
Następnym punktem programu było wręczenie nagród „regulaminowych” jednakowych dla wszystkich 67 Laureatów z 19-tu szkół z 13-tu miejscowości z trzech województw. Tradycją arsenałową jest, że nagrodami są książki Barbary Wachowicz – znakomitej „pisarki polskiego losu”, Sojuszniczki Arsenału Pamięci i głównego recenzenta wszystkich prac arsenałowych od pierwszej edycji aż do Jej odejścia na Wieczną Wartę w 2018 roku. To nasz hołd pamięci dla wspaniałej fioletowej „Basi z Podlasia”. W tym roku nagrodą były „Wigilie Polskie, Adam Mickiewicz” dla każdego z Laureatów, zaś podziękowaniem dla merytorycznych Opiekunów – opowieść „Wielcy Polacy na Kresach”.
Drugi dzień (piątek, 30 maja) arsenałowego spotkania poświęcony był 120 rocznicy wybuchu Rewolucji 1905 roku oraz strajków szkolnych. Kilku/kilkunastoosobowe grupy arsenałowych Laureatów i ich Opiekunów przemierzyły stosunkowo krótką ale ciekawą trasę historycznego spaceru po mieście, odwiedzając m.in. Muzeum „Bibuły” mieszczące się w mieszkaniu w którym mieszkali Maria i Józef Piłsudscy na przełomie XIX i XX wieku. Tu drukowany był „Robotnik” Józefa Piłsudskiego oraz rozmaite ulotki Polskiej Partii Socjalistycznej. Skarbem tego niewielkiego muzeum jest Słynna „Bostonka”. Drugą placówką muzealną był gmach Muzeum Tradycji Niepodległościowych, kiedyś więzienia w którym osadzony został Józef Piłsudski. Spacer wiódł przez ulicę dawniej zwaną Południową, na której wzniesiona została jedna z najbardziej znanych, zapisanych w historii barykad powstańczych. Spacer nie ominął „Manufaktury” w której mieści się Muzeum Fabryki. W „pigułce” prezentuje ono istotę „imperium Poznańskiego” – największej z łódzkich fabryk włókienniczych. Reprezentacyjna brama zegarowa wyjęta z zawiasów stała się jedną z barykad rewolucyjnych w 1905 roku. Trasa spaceru historycznego nie ominęła gmachu I LO im. M. Kopernika w którym dzięki strajkom szkolnym została umieszczona pierwsza w zaborze rosyjskim w pełni polska szkoła. Nieopodal, na gmachu łódzkiego Kuratorium Oświaty znajduje się tablica upamiętniająca strajki szkolne z 1905 roku. Całość historycznego spaceru, ciekawej i atrakcyjnej lekcji historii przygotowali edukatorzy Instytutu Pamięci Narodowej Oddział w Łodzi.
Spacer historyczny podsumowany został podczas obiadu którym podjęła Laureatów i Opiekunów „Arsenału Pamięci” Szkoła Podstawowa nr 36 w Łodzi ze wspaniałą Dyrektorką Małgorzatą Górecką.
Popołudnie tego dnia pozostawione było do dyspozycji Laureatów i ich Opiekunów. Nietrudno zgadnąć że głównym obiektem ochoczo odwiedzonym była łódzka „Manufaktura”. Podobnie jak w dniu pierwszym były także spacery po ulicy Piotrkowskiej z jej secesyjnymi kamienicami. Grupa Laureatów z Opiekunami zdecydowała się na spacer po łódzkim Kircholu – to największy żydowski cmentarz w Europie! Odwiedzili także słynną z tragicznej historii Stację Radegast.
Trzeci dzień (sobota, 31 maja) arsenałowego spotkania to uroczysta Gala – Spotkanie Pokoleń. „Od zawsze” dzięki życzliwości władz Miasta i kolejnych Dyrektorów Muzeum Miasta Łodzi ma ona miejsce we wspaniałej Sali Lustrzanej Muzeum Miasta Łodzi. Wiele minut przed zaplanowaną na godzinę 10-tą uroczystością, Salę Lustrzaną zapełniać zaczęli przedstawiciele czterech pokoleń – nasi Laureaci, ich Opiekunowie, Rodzice, Dziadkowie, Instruktorzy harcerscy różnych pokoleń, Seniorzy – a wśród Nich dwoje Gości szczególnie honorowanych – prof. dr. hab. hm. Maria Turowska ps. ”Myszka” – harcerka Szarych Szeregów, łączniczka i sanitariuszka Powstania Warszawskiego oraz Kapitan Wojska Polskiego, hm. Janusz Komorowski, Prezes Zarządu Głównego Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej, żołnierz Bojowych Szkół Szarych Szeregów, Żołnierz Armii Krajowej, Powstaniec Warszawski, ps. „Antek”. Oboje Bohaterowie mają dziś po 96 lat i zadziwiają sprawnością fizyczną i umysłową.
Uroczystość rozpoczął kreator i główny organizator wszystkich dotychczasowych „Arsenałów Pamięci” hm. Krzysztof Jakubiec. Wprowadzenie Sztandarów: Chorągwi Łódzkiej ZHP im. hm. Aleksandra Kamińskiego, Hufca ZHP Łódź-Górna im. Rewolucji 1905 roku oraz XXIX Liceum Ogólnokształcącego im. hm. Janka Bytnara „Rudego” w Łodzi oraz Hymn Państwowy to źródło wielu wzruszeń. Prowadzący powitał wszystkich uczestników Spotkania Pokoleń, wśród których byli: członkowie Oddziału Łódzkiego Stowarzyszenia Szarych Szeregów, Druh Julian Borkowski – wnuk siostry Janka Bytnara „Rudego”, znakomity historyk pracujący w Muzeum Miasta Warszawy, znawca losów harcerek i harcerzy Szarych Szeregów, dokumentalista wielu oddziałów Armii Krajowej walczących w Powstaniu Warszawskim. Gośćmi szczególnie serdecznie witanymi przez Prowadzącego byli: Łódzki Kurator Oświaty Pan Janusz Brzozowski, pełnomocnik Wojewody Łódzkiego Pani Doroty Ryl – hm. Jarosław Górecki, przedstawiciel Pani Prezydent Miasta Łodzi Hanny Zdanowskiej – Dyrektor Wydziału Edukacji Urzędu Miasta Łodzi – Pan Jarosław Pawlicki, przedstawicielka Instytutu Pamięci Narodowej Oddział w Łodzi Pani Paula Szymaniak-Kowalska, Komendantka Chorągwi Łódzkiej ZHP hm. Natalia Patorska-Grzelewska, Dyrektor XXIX Liceum Ogólnokształcącego im. hm. Janka Bytnara „Rudego” w Łodzi – mgr Katarzyna Paliwoda a także Pani Jolanta Chełmińska, która trwającą do dziś przyjaźń z Arsenałem Pamięci zawęźliła gdy pełniła funkcję Wojewody Łódzkiego. Obecni byli także członkowie Rady i Zarządu Fundacji Arsenał Pamięci.
Zaplanowany szczegółowo scenariusz uroczystości całkowicie zmieniły krótkie ale chwytające za serce wystąpienia Druhny Marii Turowskiej i Druha Janusza Komorowskiego. Po ich wypowiedziach nagradzanych łzami w oczach i spontaniczną długotrwałą owacją na stojąco pozostało już tylko wręczyć wszystkim Laureatom dyplomy oraz 12-tu osobom wyróżnienia „Primus inter pares”. Każde z wyróżnień opatrzone zostało krótkim cytatem wyróżnionej pracy. Cytaty po żmudnej analizie prac wybrała wspierająca prowadzącego spotkanie Druhna hm. Wiesława Szczawińska. Pani Dyrektor Szkoły Podstawowej im. Króla Władysława Jagiełły i Świętej Królowej Jadwigi w Orzechówce (woj. podkarpackie) – Ewa Niemiec otrzymała specjalne podziękowanie za dwudziestoletni udział Szkoły w Arsenale Pamięci uwieńczony rekordową łączną liczbą 320 Laureatów!
Druh Krzysztof Jakubiec podziękował wszystkim którzy przyczynili się do sukcesu Arsenału Pamięci, Honorowym Patronom, Współorganizatorom i Przyjaciołom Arsenału z Hufców ZHP Łódź-Górna im. Rewolucji 1905 r. oraz Łódź-Polesie im. Powstańczej Poczty Harcerskiej, instruktorom – członkom Stowarzyszenia „KRĄG” – serdecznie reagującym na każdą prośbę o pomoc.
Spotkanie oficjalnie zakończyło się odprowadzeniem Sztandarów ale długo jeszcze trwały rozmowy, podziękowania, zbiorowe i indywidualne fotografie na tle niewielkiej „tytułowej” planszy XXIII Arsenału Pamięci, na tle plansz dokumentujących Honorowych Patronów i udział Województwa Łódzkiego w wydarzeniu, zapewnienia o chwilach, które na długo pozostaną w pamięci…
Zdjęcia z Gali – Spotkania Pokoleń 31 maja 2025: zobacz galerię.